نگاهی به مسابقات جام ملتهای اروپا در سال 2008
یکشنبه شب مسابقات یورو 2008 نیز بالاخره به پایان خود رسید. این بار با قهرمانی اسپانیا؛ تیمی که همیشه شایسته بوده و هرگز موفق به قهرمانی نشده بود. امسال یورو 2008 از ماهیتهای خاصی برخوردار بود. عدم حضور تیم انگلستان در رقابتها، درخشش تیم روسیه با سرمربیگری گاس هیدینگ، حذف غیرمنتظرهی پرتغال، نایبقهرمان دورهی پیش، و از همه جالبتر شناختهشدن یونان، مدافع عنوان قهرمانی، به عنوان بدترین تیم رقابتها؛ همه از اتفاقات جالب این جام بودند. اکنون نگاهی کوتاه به آنچه در این جام رخ داد را از مرحلهی گروهی شروع میکنیم.
گروه یک: ترکیه احساساتی
در این گروه پرتغال، جمهوری چک، سوئیس و ترکیه حضور داشتند و روی هم رفته همه قبل از برگزاری اولین مسابقات روی صعود قطعی پرتغال و جمهوری چک شرط بندی کرده بودند. در وهله ی اول و بعد از برگذاری مسابقات دور اول نیز به نظر می رسید کسانی که در سایت های شرط بندی شانس را از آن پرتغال به همراه جمهوری چک دانسته اند انتخاب درستی داشته اند؛ زیرا جمهوری چک موفق شد اولین دیدار خود را برابر سوئیس با پیروزی پشت سر بگذارد و از آنسو پرتغال با دو گل ترکیه را مغلوب کرد. اما از سوی دیگر در دیدار های دور دوم و در حالی که پرتغال با شکست دادن جمهوری چک صعود خود را به عنوان تیم اول از این گروه قطعی کرد، ترکیه سوئیس را شکست داد تا پا به پای جمهوری چک پیش بیاید و نشان دهد که تسلیم نمی شود. و در بازی سوم نیز، ضمن شکست پرتغال برابر سوئیس که حذفش قطعی شده بود، پرتغال با شکست دادن جمهوری چک ضمن صعود، به عنوان شگفتی احتمالی مسابقات شناخته شد.
گروه دو: آلمان خوش شانس
آلمانی ها رو کمتر توی یک گروه سخت مثل گروه مرگ دیده ایم. اینبار هم آلمان حریف چندان دندان گردی برای صعود مقتدرانه به دور بعد نمی دید. اما پس از پیروزی در دیار اول و برابر لهستان، آلمان برابر کرواسی به مشکل جدی برخورد و با ارائه یک بازی کسل کنند 1-2 شکست خورد تا برای قطعی کردن صعودش در انتظار دیدار سوم باشد. با اینحال در نهایت توانست با شکست دادن اتریش، دیگر میزبان این رقابت ها، به دور بعد صعود کنه. البته بعد از کرواسی و به عنوان تیم دوم!
گروه سه: گروه مرگ
همه انتظار داشتند بازی های هیجان انگیزی در این گروه ببینند و همینطور هم شد. هلند در این گروه حقیقتا بازی های زیبا و تماشاگر پسندی ارائه داد و در اولین بازی نیز در برابر قهرمان جهان؛ ایتالیا مقتدرانه و با سه گل به پیروزی رسید. تا همزمان با شادی مردم در هلند و ایتالیا جنجال عظیمی راه بیفتد. در آنسو فرانسه که بعد از جام جهانی دیگر چندان مقتدر به نظر نمی رسید، برابر رومانی با انجام یک بازی بسیار خواب آور، در نهایت به نتیجه ای بهتر از تساوی بدون گل دست نیافت تا این تیم هم برای صعود به اما و اگر بیافتد. در بازی های دوم هم هلند به زیبایی با نتیجه کوبنده ی 2-4 فرانسه را شکست داد و در حالی که خود را به عنوان جدی ترین مدعی این جام معرفی می کرد مقتدرانه صعود خود را از این گروه قطعی کرد. با این شکست فرانسه ی نگون بخت که حالا تمام امیدش به عملکرد ایتالیا برابر رومانی بود شادمانه دید که ایتالیا نیز تنها توانست یک تساوی برابر رومانی کسب کند و همه چیز به آخرین بازی کشیده شد در حالی که رومانی، هلند و ایتالیا هر سه شانس صعود داشتند. در بازی سوم، هلند که تقریبا با ذخیره هایش بازی میکرد باز هم رومانی را شکست داد تا صعود برای رومانی غیر ممکن شود. و در سوی دیگر تکرار فینال جام جهانی 2006، یعنی دیدار فرانسه و ایتالیا به نفع ایتالیا رقم خورد تا پس از کلی کش و قوس بالاخره ایتالیا پس از هلند خود را به مرحله ی بعد برساند.
گروه چهار: مدعی همیشگی
در این گروه، اسپانیا، به همراه سوئد، یونان و روسیه حضور داشتند و تقریبا همه می دانستند که اسپانیا اینبار نیز مثل همیشه تیم خوب دور مقدماتی خواهد بود…به خصوص که به نظر نمی رسید کار چندان سختی برای صعود پیش رو داشته باشد. روی هم رفته در اولین دیدار اسپانیا برابر روسیه همگان فکر میکردند که اگر قرار باشد اسپانیا در یکی از دیدار های این گروه دچار مشکل شود آن همین دیدار خواهد بود. زیرا بدیهی به نظر می رسید هیدینگ بر تفکرات لوئیس آراگونس برتری دارد. با اینحال اسپانیا قاطعانه و با نتیجه ی 1-4 روسیه را در هم کوبید تا علاوه بر معرفی خود به عنوان تیمی هجومی و خطرناک، با هت ریک داوید ویا، آقای گل اختمالی مسابقات رو هم معرفی کرده باشد. در دیدار های دوم، اسپانیا با نتیجه 1-2 و در دقایق آخر با پیروی برابر سوئد که در دیدار اول خود برابر یونان پیروز شده بود، صعود خود را قطعی کرد. و روسیه نیز یونان را شکست داد و به همراه اسپانیا و به عنوان تیم 6 امتیازی دوم از گروه صعود کرد.
یک چهارم نهایی: شگفتی پشت شگفتی
بر اساس گروه بندی که قبل از مسابقات انجام شده بود، دیدار های یک چهارم نهایی به این صورت بودند:
پرتغال – آلمان
کرواسی – ترکیه
هلند – روسیه
ایتالیا – اسپانیا
در این دور بیشتر کارشناسان شانس پرتغال را برای پشت سر گذاشتن آلمان که برابر کرواسی شکننده نشان داده بود، بیشتر می دانستند. با اینحال جنگندگی آلمان به همه ثابت کرد که این تیم مثل تمام ادوار پیش به طور جدی مدعی کسب جام است. آلمان با ارائه یک بازی زیبا در یک مسابقه هیجان انگیز 2-3 پرتغال را شکست داد در حالی که عملکرد تیمی آلمان در مقایسه با بازی آلمان-کرواسی دستخوش تحولی مثبت شده بود و خیر، از دست سوپر استار پرتغال، کریستیانو رونالدو هم هیچ کاری بر نیامد تا مانع حذف نائب قهرمان دوره ی قبلی شود.
بازی کرواسی- ترکیه، دراماتیک ترین دیدار این گروه بود. در این مسابقه ی زیبا و حساس تا دقیقه 75 انگار همه چیز مطابق پیش بینی ها بود…کروات ها 0-2 جلو بودند و ترکیه نه تنها گندان زیبا و هجومی بازی نمی کرد، بلکه دیگر وقت کافی برای بازگشت به مسابقه را نداشت. در آخر کسی نمی دانست چطور شد که ناگهان ترکها اینطور زمین مسابقه را به آتش کشیدند و انگار به جای پا با قلبشان به توپ ضربه می زدند. ترکها از دقیقه 75 ناگهان به سوی دروازه کرواسی هجوم بردند و نه تنها بازی را به تساوی کشاندند، بلکه در آخرین دقایق گل پیروزی را زدند تا همگان، نه فقط مردم ترکیه، از این برد به وجد بیایند و انگیزه ی ترکیه را برای تبدیل شدن به شگفتی این جام تحسین کنند.
هلند و روسیه، بدون شک همه را بسیار بیشتر از بازی کرواسی و ترکیه شگفت زده و مبهوت کرد.
با توجه به شکست سنگین روسیه از اسپانیا، و هلند که مقتدرانه و با ارائه زیباترین بازیها خودش را مدعی شماره یک قهرمانی معرفی کرده بود، تقریبا همه برد پرگلی را در انتظار مارکو فن باستن و شاگردانش می دانستند. اما گاس هیدینگ، سرمربی روسیه که همه جا ارزش هایش را به عنوان یکی از بهترین سرمربی های جهان نشان داده، سوسپرایزی در آستین داشت. کسی نمی دانست چطور، اما هیدینگ با تماشای بازی های هلند، کوچکترین (و البته مخفی ترین) اشکالات هلند را در آورده بود و تیمش در بازی هلند و روسیه، چنان مهاجمان هلند را مهار و به آنها فشار آورد که در نیمه ی اول در کمال شگفتی گل اول را زد و از هلند پیش افتاد. از آن جالب تر دست و پا بسته بودن کامل مهاجمان و هافبک های هلند بود و اینکه هلند نتوانست حتی یک حمله ی درست و حسابی داشته باشد. با اینحال در دقایق آخر رود فن نیستلروی بالاخره گل تساوی را زد و بازی به وقت اضافه کشید. اما روسیه نشان داد که برتری اش شانسی نبوده و با درخشش آندری آرشاوین، یکی از پدیده های این جام، موفق شد 2 گل در دروازه ی هلند جای دهد و مقتدرانه این تیم را پشت سر بگذارد.
آخرین بازی این مرحله، یکی از جالب ترین ها هم بود. ایتالیا، قهرمان جهان، در حالی برابر اسپانیای جوان و با انگیزه قرار می گرفت که خودش هم خوب میدانست که در حد و اندازه های قهرمان جام و جهانی حاضر نشده است. با اینحال بازیکنان اسپانیا هم خوب میدانستند که ایتالیا، با یونان و سوئد و حتی روسیه خیلی فرق میکند.
بازی پایاپای شروع شد. اسپانیا حمله می کرد، اما دفاع شدید و محافظه کارانه ایتالیا، و تا اندازه ای هم بی دقتی داوید ویا، مهاجم اول تیم اسپانیا، جلوی گلزنی سرخ پوشان را گرفت. در آن سو، لوکا تونی در برابر کارلس پویول هیچ کاری از پیش نبرد و ایتالیا حتی یک حمله ی جدی هم نداشت. شاید روی هم رفته آن کرنر و ضربه سر مهاجم پیش تاخته ایتالیا که توسط کاسیاس مهار شد، تنها خطر جدی لاجوردی پوشان روی دروازه اسپانیا بود. لوئیس آراگونس و دونادونی، سر مربیان دو تیم نیز با تعویض هایشان نتوانستند تغییری در نتیجه و روند بازی ایجاد کنند. و در پایان 120 دقیقه تلاش دو تیم، سر نوشت بازی به دست ضربات پنالتی افتاد.
کسی نمی دانست برتری کدام تیم در اینجا بیشتر است. ایتالیا فینال جام جهانی را با ضربات پنالتی برده بود. در آنسو نیز همان قدر که بوفون پنالتی گیر بود، کاسیاس یک دروازه بان یه تمام معنا بود.
همین ایکر کاسیاس هم در نهایت دست اسپانیا را گرفت و با مهار دو پنالتی به زیبایی هر چه تمام تر، به رغم اینکه دگویزا از اسپانیا پنالتی اش را خراب کرد، اسپانیا را به نیمه نهایی مسابقات رساند.
نیمه نهایی: شد آنچه شد
بر اساس برنامه، روسیه جاه طلب برابر اسپانیای با انگیزه؛ آلمان با انضباط در برابر ترکیه احساساتی…
در اولین دیدار آلمان ها برابر ترکیه صف کشیدند. عده ای با دیدن آنچه ترکیه به سر کرواسی آورده بود این دیدار را برای آلمان ساده نمی دیدند…و حق هم داشتند. بازی در اکثر دقایق دست ترکیه بود. اما اینبار از دراما خبری نبود. قرار بود آنچه باید بشود اتفاق بیفتد. و به رغم اینکه ترکیه پا به پای آلمان پس از دریافت 2 گل بازی را به تساوی کشاند، در نهایت آلمانی ها در آخرین دقیقه سومین و آخرین گل را زدند تا ترکها حسرت آن توپی را بخورند که در نیمه ی اول بازی به تیر دروازه کوبیدند. بسیاری از کارشناسان معتقد بودند که ترکیه اگر بگوییم از آلمان بهتر نبود، به هیچ عنوان مستحق باختن هم نبود. و بسیاری برد آلمان را شانسی می دانستند. اما روی هم رفته باید اعتراف کنیم که ژرمن ها بیشتر با اتکا به جنگندگی به اینجا رسیدند تا شانس و اقبالشان. آلمان بار دیگر به فینال رسید و با نگرانی به بازی روسیه و اسپانیا چشم دوخت…بازی که کارشناسان می گفتند هر کس برنده آن شود، حتما قدرت پشت سر گذاشتن آلمان را هم دارد…
در دیدار روسیه و اسپانیا، قدرت تفکر عالی هیدینگ با ستاره بودن تمام بازیکنان اسپانیا برابری می کرد.
با اینحال، اسپانیا در این دیدار نیز ثابت کرد که حقیقتا اینبار برای فتح جام آمده و خبری از آن حذف های همیشگی، افت نسبی، بدشانسی و غیره نیست. هافبک ها و مدافعان اسپانیا در این دیدار عالی بودند و آرشاوین، خطرناک ترین بازیکن روس ها را محو کردند. تیم آنها با درخشش ژاوی موفق شد 0-3 روسیه را پشت سر بگذارد و به سوی فینال، بعد از مدتها پرواز کند. با اینحال مصدوم شدن داوید ویا در نیمه ی دوم به شدت همه ی اسپانیایی ها را نگران کرد. ویا، آقای گل مسابقات و بهترین مهاجم آنها بود و در فینال، غیاب او قطعا گران تمام میشد…
در کل در این مرحله از مسابقات همان تیم هایی فینالست شدند که همه پیش بینی می کردند.
فینال: زیبا، دوست داشتنی و سرخ!
ورزشگاه ارنست هاپل در وین.
فینال مسابقات جام ملت های اروپا.
بزرگترین مسابقهی فوتبال بعد از برگزاری فینال جام جهانی 2006.
اسپانیا در برابر آلمان.
انگیزه و اتحاد در برابر نظم و تجربه.
داور بازی، روبرتو روزتی ایتالیایی.
فینال این بازی ها، حقیقتا حساس و جذاب بود. حتی با اینکه پر گل نبود. اسپانیا با مردم هیجان زده اش که برای اولین بار بعد از 44 سال رویای قهرمان شدن را در سر می پروراندند دیگر تحمل یک شکست دیگر را نداشت. آلمان، از سوی دیگر، پر افتخارترین تیم این رقابت ها بود و مردمش انتظار داشتند این روند ادامه پیدا کند…بدون هیچ گونه بهانه ای.
هر دو تیم خوب بازی کردند. در لحظاتی ژرمن ها بازی را در دست داشتند و در لحظاتی اسپانیایی ها. با اینحال هوش فرناندو تورس، مهاجم اسپانیا و ستاره ی تیم لیورپول، از همان نیمه ی اول کار را برای آلمانی ها بسیار سخت کرد تا آنجا که آنها خود را با یک گل عقب دیدند. اتحاد بازیکنان اسپانیا با این گل بیشتر شد. تا آنجا که همه، اختلافات درون مرزی اسپانیا را فراموش کردند. همه فراموش کردند که عده ای متعلق به باسک آزادی خواه هستند، یا کاتالونیای استقلال طلب. همه یک آن اسپانیایی شدند و حاضر بودند تا پای جان زیر پرچم این کشور بجنگند. و اتحاد اسپانیا کار خودش را کرد. حملات آلمانی ها هیچ نتیجه ای نداد و تی ملی فوتبال اسپانیا که نه تنها عقب نکشیده بود بلکه همچنان زهردار مانده بود، پس از سوت پایان با شایستگی هر چه تمام تر رویای 44 ساله ی مردم شبه جزیره ی ایبری را برآورده کرد.
با وجود پوشش عجیب و غریب صدا و سیما که مهمترین لحظه ی مسابقات، لحظه ی بالا برده شدن جام توسط ایکر کاسیاس را به تصویر نکشید، همگان پس از دیدن این صحنه، حتی به طور غیر زنده مجبور شدند اعتراف کنند که اسپانیا شایسته ی فتح این جام بوده و بهترین بازیها را ارائه داده است. به خصوص که بهترین دروازه بان، هافبک، مهاجم و در نهایت بهترین بازیکن جام هم از اسپانیا بودند. داوید ویا به رغم مصدومیت با همان 4 گلی که قبل از فینال به ثمر رسانده بود، آقی گل شد و ژاوی هرناندز بازسلونایی بهترین بازیکن جام شناخته شد. اسپانیا مزد وحدت و نگیزه اش را گرفت و به همین سادگی قهرمان شد!
و حالا پس از پابان این جام، باید فعلا شب ها را بدون فوتبال بگذرانیم و دیگر خبری از استودیوی زیبایی که شبکه سه سیما برای این رقابت ها حاضر کرده بود نیست. مطمئنا برای فوتبال دوستان تحمل این شب ها خیلی سخت است… اما تا آغاز جام جهانی چیز زیادی باقی نمانده… پس، با به یاد داشتن آنچه در یورو 2008 روی داد به استقبال جام جهانی میرویم.
